Contant geld is een wettig betaalmiddel en wordt nog altijd veel gebruikt. Banken zijn echter vaak extra oplettend als klanten contant geld storten en/of opnemen. Contant geld is namelijk moeilijk te traceren, omdat banken niet kunnen zien waar het geld vandaan komt en waar het naartoe gaat. Banken zijn verplicht om transacties in de gaten te houden en stellen daarom vaak vragen aan klanten over het storten of opnemen van contant geld. Banken gaan hierin soms ver, omdat ze zelf ook niet altijd weten hoe ver ze moeten gaan met het stellen van vragen. Daarom heeft de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB) overleg gehad met banken en ondernemersorganisaties. Tijdens dit overleg zijn de knelpunten van contant geld besproken en hoe banken hiermee om kunnen gaan. De resultaten van dit overleg zijn inmiddels gepubliceerd door middel van een nieuw cashbeleid. In deze blog gaan wij in op het nieuwe cashbeleid en de gevolgen hiervan.
Banken moeten streng zijn maar mogen versoepelen
Banken moeten zich houden aan de verplichtingen uit de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft). Banken zijn op basis hiervan verplicht om klantenonderzoek te doen en transacties in de gaten te houden. Het klantenonderzoek wordt vaak uitgevoerd door vragen te stellen aan de klanten. Dit kan telefonisch, in de betaalapp of door middel van een e-mail of brief. Deze vragen gaan soms ver en klanten vinden dit vaak onprettig. Toch moeten de meeste vragen wel beantwoord worden. Wanneer klanten (volgens de bank) namelijk niet voldoende antwoorden, kan dit gevolgen hebben voor de klantrelatie.
Banken stellen vaak vergaande vragen, omdat zij voorzichtig zijn en niet precies weten hoe ver ze moeten gaan met het stellen van vragen. Er kunnen namelijk hoge boetes worden opgelegd aan banken wanneer zij de verplichtingen van de Wwft niet (voldoende) naleven. Naar aanleiding van het overleg met de NVB is daarom een nieuwe risicogebaseerde standaard voor contant geld opgesteld. Klanten zullen door deze nieuwe standaard minder snel met vragen worden belast.
Wat staat er in de nieuwe risicogebaseerde standaard?
In de nieuwe standaard staan risicoverhogende en verlagende factoren waarmee gericht onderzoek kan worden gedaan door banken. Er zijn dus omstandigheden vastgesteld waardoor een bank meer en juist minder risico loopt bij contant geld. Verder zullen banken bekijken of transacties passen bij het gedrag van de klant en of er aanwijzingen zijn voor witwassen of terrorismefinanciering. De NVB stelt voor – als klanten onder een grensbedrag blijven aan contante transacties en geen sprake is van risicoverhogende factoren – dat dan geen aanvullende vragen gesteld hoeven te worden. Dit voorkomt dat onnodige vragen gesteld worden.
Verder blijkt het volgende uit de nieuwe standaard:
- Banken zullen zelf drempelbedragen voor contante transacties per periode vaststellen. Hierbij is het voorstel dat de contante transacties in een periode worden opgeteld, zodat kan worden bekeken of het totaalbedrag aan opnames en/of stortingen onder het drempelbedrag blijft. De NVB noemt als voorbeeld een drempelbedrag van € 20.000 per jaar voor particulieren en € 30.000 voor zakelijke klanten. Als dit bedrag dan wordt overschreden of andere riscofactoren aanwezig zijn, zal beoordeeld moeten worden of verder onderzoek moet worden gedaan en contact met de klant nodig is.
- Dat over het storten van een geldbiljet van EUR 200 niet direct vragen zullen worden gesteld. Als er risico’s aanwezig zijn of het niet past bij het gedrag van de klant, kan het wel zijn dat nader onderzoek wordt gedaan en/of hierover vragen worden gesteld.
- Er moet beter gecommuniceerd worden door banken over waarom informatie wordt gevraagd van klanten en wat de relevantie is van de informatie.
Let op: regels verschillen per bank en situatie
Hoewel de standaard ruimte biedt voor versoepeling, bepaalt elke bank nog steeds zelf de invulling van de standaard. Bovendien behoudt de bank alle bevoegdheden bij risicosignalen, zoals ongebruikelijk cashgedrag of sectoren met verhoogd witwasrisico.
Ondanks het nieuwe beleid zullen banken vragen blijven stellen. Heeft u contant geld opgenomen of gestort en neemt de bank contact op met een verzoek om informatie? Banken kunnen over verschillende onderwerpen verzoeken om informatie. Bijvoorbeeld over stortingen van contant geld, geldopnames of overschrijvingen. In dat geval kunt u contact met ons opnemen. Wij kunnen u begeleiden bij het beantwoorden van de vragen.
U kunt uiteraard ook contact met ons opnemen indien u alleen meer informatie wilt over de verplichtingen die niet aan bod zijn gekomen in dit artikel. Onze ervaren en gespecialiseerde advocaten staan u graag bij.
